Al voordat ik mijn boot daadwerkelijk in mijn bezit had, dacht ik al na over aanpassingen c.q. upgrades. Onafhankelijk zijn van walstroom was bijvoorbeeld zo’n thema waar ik mij mee bezighield. Op mijn boot lagen geen zonnepanelen. En zo kwam het dat amper twee weken na de overhandiging van de sleutels van mijn ‘nieuwe’ boot ik een oproep plaatste op Facebook. Het kwam neer op “Wie heeft verstand van zonnepanelen op een boot? en “Wie kan en wil deze installeren?” Ondertussen had ik mij al wel verdiept in de installatie. Op papier kon ik het zelf, maar beter om het nog even uit te besteden.
Iemand uit Sneek reageerde enthousiast. Mijn boot lag in april en mei 2024 bij hem om de hoek bij Hooghiemstra in Uitwellingerga voor een straal- en coatingklus. De communicatie liep ietwat stroef, maar uiteindelijk is deze persoon aan boord geweest en heeft goed advies uitgebracht. Daarna liep de communicatie niet meer stroef; er was helemaal geen communicatie meer. Oké… en weer door. Iemand anders, die iets dichter in de buurt van Huizen woont, had tegelijkertijd aangeboden om de klus te doen. Uiteindelijk heeft hij de adviezen van die andere man opgevolgd en de klus aangenomen, toen de boot alweer in Huizen lag. Ik had ondertussen de zonnepanelen, de Victron MPPT 100/30 en toebehoren bij een bootaccessoire winkel aangeschaft en deze aan boord gebracht.
To kit or not to kit
De kunststof montageset waarmee de zonnepanelen bevestigd zouden gaan worden, kun je met schroeven bevestigen, maar dat wilde ik pertinent niet! Geen gaatjes in het dak van mijn stuurhut. In plaats daarvan wilde ik dat de in totaal 12 houders met speciale Sikaflex 291i kit gelijmd zouden worden. Zeg nou eerlijk; beter met kit bevestigen, dan 24 gaatjes in het dak van de stuurhut boren met het risico op roest en lekkage. En stel dat ik in de toekomst noodgedwongen andere panelen moet aanschaffen, dan zit ik met gaatjes die nét niet op de juiste plek zitten. Geen goed idee! In juli 2024 heeft Ralph twee 150 Watt Ultra efficiënte zonnepanelen in serie geplaatst. Nadat hij het dak ontvet had heeft hij eerst de 12 houders vastgekit en daarna de panelen aan de houders gekit. Het resultaat mocht er zijn; het was een plaatje.
Off-grid
Super blij was ik met deze zonnepanelen, want ze zorgen er inmiddels al ruim twee jaar voor, dat ik een hele tijd off-grid kan liggen. Sterker nog, vanaf april tot zeker in oktober lig ik los van de walstroom. De zonnepanelen en de dynamo van de motor zorgen voor twee volle 230 Ah accu’s. Off-grid kook ik op één pit van 1.200 W en heb een 400W waterkokertje en ook tap ik koffie met mijn ‘Nespresso’ apparaat. Dit apparaat trekt tijdens het tappen van een kopje koffie toch ook 1.350 W en dat zo’n zes keer per dag.
Gebrek aan houvast
Op een dag besloot de kit, zonder overleg met mij, na anderhalf jaar houvast los te laten. Bijna de helft van de steunen zat los. Tijdens een storm heb ik een keer voor de zekerheid een lijntje over de panelen gespannen om te voorkomen dat ze weg zouden waaien. Niet heel erg relaxt. Hoe dit komt? Geen idee, maar ik baalde er enorm van.
Dagen dacht ik na over alternatieve oplossingen en was weer fanatiek aan het zoeken op internet. Mijn tactiek is om een aantal compleet verschillende steekwoorden in het zoekveld te voeren en inspiratie te halen uit het zoekresultaat. Een beetje moeilijk uitleggen dit, maar meestal vind ik vrij vlot iets waar ik verder mee kan. In dit geval duurde het vrij lang.
Van allesdragers tot sjieke bevestigingssystemen kwam ik tijdens mijn zoektocht tegen. Ik wilde een simpel systeem, waarbij ik ook nog de mogelijkheid had om onder de panelen schoon te maken. Allesdragers zou mooi en simpel zijn, ware het niet dat de breedste set voor een grote bestelbus nog steeds veel te smal was voor op mijn stuurhut. De lengte tussen de twee relingen op het dak is een kleine twee meter. De sjieke systemen waren het ook nét niet. Ik heb luchthappers op de stuurhut, dus hier te kort daar te lang. Enfin ik liet de zoekopdracht weer een tijdje liggen en ging weer door met mijn leven.
Op een dag wist ik het
Op een dag ergens eind mei dit jaar kreeg ik een ingeving, namelijk zelf een ‘allesdrager’ maken van relingbeslag. Eureka! Binnen no-time had ik een 22 mm rvs 316 frame met bevestigingsmaterialen in elkaar gegoogled. Waarom 22 mm en niet 25 mm? De doorsnee van de stalen buizen van reling aan weerszijden op het dak van de stuurhut zijn 22 mm. Ik slingerde alle onderdelen in mijn winkelmandje om een idee te krijgen hoeveel het zou gaan kosten. In totaal kwam mijn ontwerp op een dikke € 300,-. Op zich best veel geld, maar dan heb ik wel degelijke rvs 316 kwaliteit. Dit is een hoogwaardige soort roestvast staal dat bestand is tegen o.a. zout en zuren.
Wat had ik van het mooie rvs-316 22 mm ‘spul’ allemaal bij elkaar geharkt? Vier tweedelige t-stukken, twee knieën, tien buisbeugels, tig schroefjes en tig moertjes, tig veerringetjes, twee buizen van twee meter én twee buizen van één meter. Deze laatste buizen zal ik gebruiken als ik het dak onder de zonnepanelen moet schoonmaken. Kortom een flinke zak vol met degelijk aanvoelende glimmende materialen.
Ergens in juni had het plan opgevat om begin juli met mijn broer te gaan varen. “Zeg, Paul, ik heb wel een klusje voor je!” Ik dacht dat ik duidelijk was geweest in de communicatie, maar mijn broer vond van niet. Haha, lang verhaal kort. Mijn broer arriveerde rond etenstijd bij mijn boot en ik fêteerde hem op een heerlijke macaronischotel. Daarna gauw een bak koffie naar binnen gieten en hup ‘an die Arbeit’.
Biertje?
Ze zeggen niet voor niks ‘the devil is in the detail’, want de bevestiging van de zonnepanelen op de rvs buizen met de kleine schroefjes, veerringetjes en borgmoertjes nam de helft van de totale tijd in beslag. We hebben de laatste dingetjes in het donker gedaan op de steiger. Daarna hebben we met z’n tweeën de ‘allesdrager’ met de panelen op de stuurhut gelegd en half half vastgemaakt. De volgende ochtend maken we het wel af. Tijd voor een koud biertje!
De volgende ochtend hebben we de buizen aan de tweedelige t-stukken vastgemaakt. Er moest nog een paar millimeter van de beide buizen gezaagd worden met de ijzerzaag. Dit ging prima. Het dak van de stuurhut loopt iets schuin weg naar achter, dus vandaar dat er een stukje af moest. Daarna de panelen aangesloten en hupsakee, de zonnepanelen zaten heel erg vast op het dak zonder schroefjes in het dak. Heel blij ben ik met het resultaat.
Ongeduldig stond ik bijna letterlijk te trappelen om eindelijk met mijn broer te gaan varen na drie uur klussen. Het schoonmaken van het dak van de stuurhut en het verwijderen van de kitresten had geen prioriteit meer. Daarbij komt dat de boot op 17 augustus, de laatste dag van mijn vakantie, weer bij Hooghiemstra in Uitwellingerga ingeleverd zou worden. Ze gaan de boot vanaf de waterlijn tot en met de gangboorden stralen en in twee componenten coating aflakken. Daarna gaat een bedrijfje letterlijk om de hoek de opbouw kaal halen en in één component coating aflakken.
Frans de Lange